Dossier: Klimaatbestendig bouwen op een Vinex-terpen
Terpen, wierden, megadijken of het ophogen van Nederland. Welke oplossing je ook kiest, het zijn innovatieve concepten voor hoogwaterveiligheid. Oplossingen voor de groeiende behoefte aan veilig wonen, werken en recreëren. Zowel binnen- als buitendijks. Duurzaam en in samenhang met de natuurlijke en bebouwde omgeving.
Dit dossier belicht kansen, mogelijkheden, concepten, proefprojecten maar ook problemen die hierbij komen kijken.
Terp met bebouwing - Bureau Movares
Niet de dijken omhoog maar het land omhoog
De komende dertig jaar worden er in de lage delen van ons land opnieuw veel woningen gebouwd. Willen we die extra beschermen tegen overstromingen door de aanleg van brede, onbezwijkbare dijken? Of bouwen we ze liever hoog en droog? Op terpen-nieuwe-stijl bijvoorbeeld? Een vraagstuk dat niet alleen interessant is voor ingenieurs, maar ook voor planologen. Met de nodige urgentie ook, want de contouren van een klimaatbestendige inrichting van Nederland moeten nu al worden geschetst.
Ei van Columbus
De Vinex-terp is volgens onderzoeker Jeroen Aerts het ei van Columbus.‘Laten we beginnen om in laag Nederland bij stadsvernieuwing de oude wijken met 5 meter zand op te hogen. Er ligt genoeg zand in de Noordzee om de hele Randstad op te hogen. Ook qua kosten is dat haalbaar. Uit ons onderzoek blijkt dat dit per woning zo’n 8000 tot 10.000 euro meer zou kosten. Op een gemiddelde woningprijs van 230.000 euro is dat toch aanvaardbaar?
Terpen en dijken
’ Mocht over 50 jaar blijken dat het klimaat sneller verandert dan gedacht kun je de terpen zo nodig met elkaar en met de dijken verbinden. ‘Als de zeespiegel dus sneller stijgt, rijg je de terpen aaneen met de dijken en creëer je als het ware superdijken. Want, om eventuele misverstanden te voorkomen, ik vind wel dat we de huidige dijken moeten blijven onderhouden. Op die dijken mogen we trots zijn en met de woonterpen erbij kun je in feite spreken van een win-win-situatie.’
De Terp op TV
Zaterdag 15 maart was VU Aard- en Levenswetenschapper Jeroen Aerts in het NOS Journaal te zien:
Huizen op 5 meter boven zeeniveau?
Naar aanleiding van de documentaire verschenen reacties in
de Volkskrantblog.
De Terp redt Nederland
Het is inmiddels wel doorgedrongen: de Nederlandse dijken moeten versterkt worden. “Allemaal mooi en aardig, maar wat echt werkt tegen het wassende water is het ophogen van Nederland. Te beginnen met alle nieuwbouwgrond.”
Dat is het verfrissende geluid van TNO-geoloog Michiel van de Meulen die de eeuwenoude terp uit de Nederlandse geschiedenis heeft opgediept. Want de terp kan wel eens de redding van Nederland betekenen.
4 oktober 2007 zond Nova de documentaire ‘De Terp redt Nederland’ uit. Een documentaire waarin Staatssecretaris Tineke Huizinga van Verkeer en Waterstaat haar mening geeft, TNO geoloog Michiel van de Meulen kansen ziet en de hoogleraar waterbouwkunde Han Vrijling van de TU Delft problemen voorziet.
Bekijk de 12 minuten durende documentaire De Terp redt Nederland op de website van Novatv.
De Terp in het Nieuws
Zand eronder
Nederland klimaatbestendig door steden op te hogen met zand
De zeespiegel stijgt en de veenbodem daalt. Het verhogen van dijken is niet voldoende. Ook binnendijks moeten we aan de slag. Niet wonen achter de dijken, maar op de waterkering. Op terpen, net als onze voorouders. “Juist omdat de dijken ons nog tegen het stijgende water beschermen, hebben we tientallen jaren de tijd om Nederland op te hogen.”
Verschenen in het NRC Handelsblad 29/30 september 2007
Flipperen met het water uit de Rijn
In opdracht van Rijkswaterstaat verscheen een nieuwe kaart van Nederland die aangeeft hoe Nederland opnieuw ingericht kan worden om gevolgen van klimaatverandering het hoofd te bieden.
Verschenen in het NRC Handelsblad 2 november 2007
